Boekbespreking door Desiree Evers

Het maakbare brein - Margriet Sitskoorn

Margriet Sitskoorn promoveerde in de neuro- en ontwikkelingspsychologie. Zij doet onderzoek naar de relatie tussen gedrag en brein. Momenteel is ze hoofd van de afdeling Neurocognitie van het Universitair Medisch Centrum in Utrecht, en lid van de Gezondheidsraad. Bovendien is ze sinds 2000 directeur van Het NeuroCognitief Centrum Nederland. Op televisie is ze vaste gast in het wetenschaps- en actualiteitenprogramma Nieuwslicht. 

Voor wie 

Het boek is geschreven voor iedereen die aan zijn persoonlijke ontwikkeling wil werken.  

Samenvatting 

Onderbouwd door een uitgebreid hoofdstuk met theorie over de hersenen en het functioneren van haar verschillende onderdelen komt Margriet Sitskoorn tot de conclusie dat het brein zich vormt naar de eisen van de omgeving en ons gedrag. Door de geavanceerde onderzoekstechnieken van tegenwoordig (denk bijvoorbeeld aan de hersenscanners), is aan te tonen dat het brein kan veranderen door gerichte oefening. Ons brein is dus niet een statische klomp hersencellen die, naarmate je ouder wordt, afsterft. Hersendelen die we intens gebruiken kunnen groeien. Delen die we niet gebruiken, sterven af of worden overgenomen door andere delen die deze capaciteit op dat moment goed kunnen gebruiken. Er kunnen nieuwe cellen worden aangemaakt, er worden talloze nieuwe verbindingen gelegd, versterkt, afgezwakt of afgebroken. De hersenen zijn dus plastisch en doen aan zelfvernieuwing. Je kunt deze plasticiteit en zelfvernieuwing op verschillende manieren beïnvloeden, waardoor je dan weer je hersenen en je gedrag kunt ontwikkelen. Je hebt dus invloed op de ontwikkeling van je eigen hersenen, die dus maakbaar zijn. Als je je hersenen kunt veranderen, dan verandert je gedrag en dat kan leiden tot een verandering als persoon. Vandaar dus de ondertitel: gebruik je hersenen en word wie je wilt zijn.

Conclusie

Het maakbare brein heeft mij aan het denken gezet. Het meest verrassende vind ik, dat je door je gedrag te veranderen ook je hersenstructuur verandert. Je hersenen ontwikkelen zich dan. Dat als gevolg van een verandering in je hersenen ook je gedrag verandert, was mij wel duidelijk (denk aan bijvoorbeeld mensen die een hersenbloeding hebben gehad), maar dat dat omgekeerd ook geldt, was voor mij nieuw. Door te werken aan de ontwikkeling in de hersenen worden er mogelijkheden gecreëerd voor ander gedrag of kun je je bepaalde vaardigheden eigen maken. Het idee dat het op deze manier dus werkelijk binnen je mogelijkheden zou liggen om te sturen wie of wat je wilt zijn, vind ik fascinerend. Voor mij in ieder geval zeker de moeite waard om uit te proberen.

Het boek is op een populair-wetenschappelijke wijze geschreven. Dit houdt in dat de “droge, koude en vaak taaie feiten” op een redelijk eenvoudige en goed leesbare manier zijn weergegeven. Ondanks de noodzakelijke, mij vaak onbekende, terminologie van onderdelen en processen van de hersenen, is het een voor de leek begrijpelijk boek. De beschrijvingen van mensen met bijzondere ervaringen en vaak op het oog onverklaarbare ontwikkelingen leuken het boek enorm op.

Voor iedereen die van mening is dat stilstand achteruitgang is, is dit boek een echte aanrader:

Verander, dus ontwikkel en je komt waar je wezen wil!

Rating:

ISBN 90-351-3036-7 (eerste druk november 2006), aantal pagina’s 215, prijs € 17,95